Zenon Prętczyński - architekt powojennego Wrocławia

Zenon Prętczyński urodził się 16 grudnia 1925 roku w Kamieniu koło Kalisza. Jednak swoje życie zawodowe związał z Wrocławiem. jest jednym z najaktywniejszych architektów działających w powojennym Wrocławiem. Otrzymał liczne nagrody i odznaczenia za swą prace i określany jest mianem nestora architektury.

Edukacja i okres młodzieńczy

Fot. 1 Zenon Prętczyński wraz z dyrektorem Muzeum Architektury, podczas otwarcia wystawy JubileuszowejFot. 1 Zenon Prętczyński wraz z dyrektorem Muzeum Architektury, podczas otwarcia wystawy Jubileuszowej
Sztuką interesował się już od dzieciństwa, ponieważ ojciec architekta był mistrzem stolarstwa. W 1938 roku rozpoczął edukację w kaliskim Gimnazjum i Liceum im. Adama Asnyka. W związku z wybuchem II wojny światowej musiał opuścić Kalisz i podjąć pracę przymusową. Po powrocie do szkoły w 1947 roku otrzymał świadectwo dojrzałości. Następnie podjął pracę w charakterze głównego projektanta w Fabryce Koronek i Haftów „Haft Kaliski”. W 1951 roku skończył studia na Wydziale Architektury Politechniki Wrocławskiej z oceną bardzo dobrą. Początkowo pracował w Centralnym Biurze Projektów Budownictwa Wiejskiego, następnie w Biurze Projektowo-Badawczym Budownictwa Ogólnego Miastoprojekt Wrocław jako główny projektant inwestycji szkolnych. Pełnił także funkcję wojewódzkiego inspektora w Wydziale Architektury Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu oraz był konsultantem do spraw przebudowy miast Dolnego Śląska.

O swojej pracy mówi - bycie architektem i możliwość uczestniczenia w tak wielkiej dziedzinie jaką jest architektura to dla mnie zaszczyt.

Fot. 2 KDMFot. 2 KDM
Jednym z pierwszych projektów urbanistycznych jakimi zajmował się architekt jest projekt wrocławskiej Starówki i Ostrowa Tumskiego we współpracy z T. Kozaczewskim, St. Chronowskim i H. Majewskim. Za najważniejsze osiągnięcia architekta uważane są: budynek Szkoły Podstawowej nr 84 przy ulicy Łukasza Górnickiego 20 i kościół św. Wawrzyńca przy ulicy Odona Bujwida we Wrocławiu. Jest także współtwórcą Kościuszkowskiej Dzielnicy Mieszkaniowej przy placu Tadeusza Kościuszki, przy której współpracował z Romanem Tunikowskim. W 1968 roku zaprojektował wraz z Jackiewiczem Amfiteatr w Lądku- Zdroju oraz Chopinowską Salę Koncertową na 400 miejsc w Dusznikach-Zdroju.

Laureat licznych nagród i odznaczeń

Jest laureatem i uczestnikiem licznych konkursów architektonicznych zarówno krajowych jak i zagranicznych. Z zespołem architektów: St. Chronowskim, A. Kuliczem i M. Sikorskim zdobył w 1955 roku I nagrodę za projekt Wyższej Szkoły Wychowania Fizycznego Aleja Olimpijska we Wrocławiu. W 1975 roku współpracując z K. Pławską-Jackiewicz i W. Jackiewiczem dostał w zagranicznym konkursie I nagrodę realizacyjną za zaprojektowanie placu Wyzwolenia – Bečej w Jugosławii. Otrzymał za swoje osiągnięcia wiele odznaczeń: tytuł Budowniczego Wrocławia w 1960 roku, Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski w 1987 roku, Złotą Odznakę Towarzystwa Miłośników Wrocławia za działalność dla rozwoju miasta w 1996 roku, a w roku 2012 Złotą Odznakę Stowarzyszenia Architektów Polskich i Odznakę z okazji 60-lecia pracy twórczej przyznaną przez wrocławski oddział SARP.
Zenon Prętczyński jest również autorem wielu publikacji poświęconych powojennej historii miasta i wrocławskiej architektury. W swoich tekstach wspomina o najważniejszych postaciach związanych z miastem.

Alicja Kukła